[ Guus van der Veek ]

3 mei 2010 Rutger de Jong 0 reacties

Winnaar van de chemiedoos bij de verkiezing van 'Het Beste Experiment'.

“Met de scheikundedoos kan ik onze kleinzoon en later ook kleindochter laten zien hoe interessant chemie is en waarom hun opa chemicus is geworden”, vertelt Guus van der Veek. Als favoriete experiment heeft organisch chemicus Van der Veek gekozen voor de ontdekking van radium door Marie Curie. “Na mijn promotie ben ik op voorspraak van professor Havinga bij TNO komen te werken. In het begin deed ik in Delft onderzoek naar de synthese van radiodiagnostica, zowel met kortlevende -bijv. C11- als met langer levende isotopen in samenwerking met het toenmalige Philips Duphar te Petten. Vandaar waarschijnlijk mijn zwak voor het grootse werk van Marie Curie.”

 

Dat het oersoepexperiment winnaar is geworden, verbaast hem. “In mijn eigen lijst zou ik het oersoepexperiment niet op de tweede plaats gezet heben, maar eerder de ontwikkeling van PCR. Voor het oersoepexperiment moest je wel geduld hebben, maar de titanenarbeid om tot een beetje radium te komen vind ik echt van een andere orde. Ook praktische toepasbaarheid is voor mij een erg belangrijk argument bij de keuze van het belangrijkste experiment.”

 

Zelf is hij intussen met pensioen, na een lange carrière in voornamelijk managementfuncties voor TNO. Eerst bij het OCI (organisch chemisch instituut in Utrecht), daarna bij het gecombineerde Instituut voor toegepaste Chemie in Zeist en vervolgens als directeur van

het KRITNO in Delft. “In mijn laatste jaren bij TNO ben ik vooral internationaal bezig geweest. Ik ben op Europees niveau begonnen als trekker van een materialenonderzoeksconsortium en werd later projectmanager van een groot  project in Rusland samen met Fraunhofer. De laatste 2 jaar voor mijn pensioen ben ik nog directeur geweest van een toxicologisch onderzoeksinstituut (BIBRA) in Engeland dat door TNO was overgenomen. Maar ik ben al met al niet van de Chemie vervreemd.”


Reageren

Plaats uw reactie op dit bericht.
Invoer verplicht
Invoer verplicht
Invoer verplicht

 

 
















 

[ De winnaars ]

Oersoep beste experiment

 

189 stemmen – na verwijdering van een aantal dubbelstemmers - ontving de redactie op de verkiezing voor ‘Het beste experiment’. De meeste stemmen – 35 – gingen naar het oersoepexperiment, tweede werd de ontdekking van PCR met slechts twee stemmen minder. De derde plaats was voor enantiomeren, die wel beduidend minder stemmen had. De minste stemmen – 8 –  kreeg de ontdekking van fosfor, wat door de destillatie uit urine wel spannend, maar misschien minder aantrekkelijk is om te kiezen. Heel ver uiteen liepen de verschillende experimenten dus niet.

 

De volledige uitslag:

  1. Oersoep (35): 'Bij dit experiment is erg goed nagedacht over het ontstaan van levensvormen uit de elementen.' (Jens Christiaans)

  2. PCR (33): 'Dankzij enzymen uit thermofiele diepzeebacteriën is het mogelijk met DNA genetische ziektes op te sporen en modern forensisch onderzoek te doen.' (P. de Jonge)

  3. Enantiomeren (24): 'Dit experiment leverde inzichten die van cruciaal belang zijn geweest - en nog steeds zijn - voor baanbrekende ontwikkelingen op bijna alle gebieden van de chemie.' (A.L. German)

  4. Ureum (21): 'Het besef dat stoffen die in levende organismen ontstaan ook door ons synthetisch kunnen worden bereid, opende de weg voor heel wat ontwikkelingen die we nu als vanzelfsprekend beschouwen.' (Chris Hugelier)

  5. Radium (18): 'Ik vond een mooi oud exemplaar van het boek Madame Curie bij De Slegte. Curie heeft in die tijd een enorme prestatie geleverd ten koste van haar gezin en gezondheid. Die opoffering is "buitenaards"!' (Anneke Westener)

  6. Nylon (16): 'De synthese en inzet van kunststoffen uit aardoliederivaten is een fantastisch en nog steeds sterk ondergewaardeerd hulpmiddel om de razendsnelle depletie van onze natuurlijke grondstoffen - inclusief aardolie zelf - af te remmen.' (Stan Verbraak)

  7. Ammoniak (11): 'In het midden van de jaren 90 werd geschat dat circa 40 procent van de wereldbehoefte aan stikstofhoudende producten zijn oorsprong heeft in het Haber-Bosch proces. Dit betekent in feite dat 40 procent van de wereldbevolking er niet zou zijn zonder de synthese van kunstmest.' (Eric Wils)

  8. Mauveïne (10): 'Serendipiteit kwam samen met echte "chemie" en zo werd vervolgens de chemische industrie geboren.' (Ruud Herold)

  9. Scheiding chlorofyl (9): 'Een synthese is vaak leuk en aardig, maar je bent vaak veel meer tijd kwijt met het zuiveren, scheiden, van de reactieproducten, reagentia, oplosmiddelen en ongewenste bijproducten.' (Jos Oudenhoven)

  10. Fosfor (8): 'Op het idee komen om je urine droog te koken en daarmee een nieuw belangrijk element ontdekken, dat is pas wetenschap!' (B.D. Bosman)

  11. Overig (4)

 

Onder de inzenders zijn vier prijzen uitgereikt (klik op de namen voor een kort profiel):

  1. Boek On the surface of things: Willem Vannecke (oersoep)

  2. Caffeïne-halsketting: Stan Verbraak (nylon)

  3. Chemiedoos: Guus van der Veek (radium)

  4. Waterstofcelauto: Ingrid Vandeven (ureum)

C2W is een uitgave van Beta Publishers.
© 2013 www.c2w.nl - alle rechten voorbehouden.