In Klazienaveen, een voormalige Drentse veenkolonie waar oorspronkelijk turf werd omgezet in actieve kool, draait een aantal veertig meter lange ovens met een diameter van bijna vijf meter, waarin grondstoffen als steenkool, hout, olijfpitten en kokosnootschalen worden omgezet in actieve kool. De fabriek van Norit hergebruikt zoveel mogelijk afvalgassen en afvalwarmte. Gemiddeld gebruikt Norit de ene helft van de elektriciteit zelf en levert het andere helft aan het elektriciteitsnet.

Actieve kool is een belangrijke grondstof voor zuiveringtechnologie. Het is koolstof dat zodanig is bewerkt dat het een zeer groot inwendig oppervlak heeft om andere stoffen te binden. Het wordt geproduceerd door de divisie Norit Activated Carbon (Norit AC). ‘Een theelepel actieve poederkool heeft een inwendig oppervlak van een voetbalveld’, zegt ir. Paul Ganzeboom, ceo van Norit AC Europe, Asia Pacific, Africa & South America op het hoofdkantoor in Amersfoort. Ganzeboom, een werktuigbouwkundig ingenieur met een MBA, is inmiddels bijna vier jaar ceo. Norit AC heeft een marktaandeel van meer dan tien procent van de wereldwijde actieve-koolmarkt.

Norit gaat na de zomer in zijn productiefaciliteit in Klazienaveen een extra elektriciteitsgenerator die draait op stoom bouwen. De stoom wordt geproduceerd met afvalgassen uit de productieovens. Aangezien dit energie is die nu nog verloren gaat en met duurzame grondstoffen wordt opgewekt, komt deze investering in aanmerking voor de subsidieregeling Stimulering Duurzame Energie (SDE), net als investeringen in zonnepanelen en windturbines. Gedurende een periode van twaalf jaar krijgt Norit hiervoor een exploitatiesubsidie, waarmee de investering van enkele miljoenen interessant wordt. ‘Wanneer die subsidie er niet was, dan hadden we het niet gedaan’, zegt Ganzeboom eerlijk. ‘De terugverdientijd bij deze grote investering zou dan te lang zijn geweest.’ Nu nog koopt Norit meer elektriciteit in dan het verkoopt; vanaf de ingebruikname van de nieuwe generator wordt Norit netto een leverancier van elektriciteit.

Norit Group, in Nederland vooral bekend van diarreepillen, levert wereldwijd technologie voor het zuiveren van vloeistoffen en gassen, bijvoorbeeld voor het zuiveren van rookgassen van afvalverbrandingsinstallaties en drinkwater. Het bedrijf levert ook membraantechnologie, apparatuur voor kwaliteitscontrole, afsluiters en pompen. Norit Group, opgericht in 1918, heeft een omzet van 500 miljoen euro. Er werken wereldwijd 1.700 medewerkers, onder andere in fabrieken in Nederland, Italië, China en de Verenigde Staten.