Verenigingen

Ethische scheidslijn

Floris Rutjes |
Beleid & Bedrijfsvoering, Veiligheid & Regelgeving

Velen herinneren zich nog de spectaculaire moord in november 2006 op de voormalige officier van de Russische veiligheidsdienst, Alexander Litvinenko, waarbij radioactief polonium werd gebruikt.

Onlangs vond er een enigszins vergelijkbaar incident plaats. Ditmaal vergiftigden de aanvallers de voormalige Russische dubbelspion Sergei Skri­pal en zijn dochter met novichok. Dit is een vrij onbekend type zenuwgas, ontwikkeld in de jaren tachtig van de vorige eeuw in de Sovjet-Unie. Het is nog gevaarlijker dan de bekendere gifgassen als sarin en VX.

Dergelijke zenuwgassen maken vergt behoorlijk wat chemische kennis. Chemici gebruiken hun kennis doorgaans om onze levensstandaard te verhogen – denk aan betere kwaliteit voeding, talloze materialen en geneesmiddelen. Maar in een beperkt aantal gevallen kunnen ze die kennis dus ook op een onverkwikkelijke manier gebruiken. Hoe ieder zijn kennis toepast, moet die persoon natuurlijk zelf weten, maar er zijn wel wetten die zeggen wat mag en wat niet mag. Ook normen en waarden geven houvast, hoewel die scheids­lijn al een stukje minder duidelijk is. Tijdens de opleiding leren studenten over wetenschappelijke integriteit. En als ze hun doctoraat behalen, wijst de universiteit de jonge doctors erop dat ze hun kennis op integere wijze moeten inzetten. Een enkele universiteit laat de kersverse doctors daar zelfs voor tekenen.

Graag zou ik je de vraag willen voorleggen of ook de KNCV hier iets mee moet. Een eigen code of eed bijvoorbeeld, waarbij leden aangeven dat zij zich houden aan een aantal regels die uitdrukking geven aan de morele waarden van de beroepsgroep. Denk aan een regel dat een chemicus dient zorg te dragen voor de veiligheid van zichzelf en zijn omgeving wanneer hij werkt met chemische stoffen, of dat een chemicus niet onnodig stoffen verspilt. En dat hij zich hoort te houden aan de regels zoals die zijn geformuleerd in wetten die zich verzetten tegen het misbruik van de chemie.

Waar wetten, richtlijnen, conventies en gedragscodes uitdrukking geven aan voortschrijdende inzichten en nieuwe ontwikkelingen, daar gaat chemische ethiek uiteindelijk over een goede uitoefening van de kunst van de chemie. Wat mij betreft mag het ook pragmatischer; liever een chemicus die ergens voor staat dan een chemicus die nergens mee zit. Ik hoor graag hoe je hierover denkt. 

Deel deze pagina
KNCV

De Koninklijke Nederlandse Chemische Vereniging (KNCV) vergroot de (vak)kennis van leden, bevordert de contacten tussen leden en behartigt hun belangen in hun werkveld en richting politiek en overheid. Werk, Onderwijs en Maatschappij zijn de speerpunten van het beleid. Ook maakt de KNCV zich hard voor de beeldvorming van de chemie buiten de vereniging.

NBV

De Nederlandse Biotechnologische Vereniging (NBV) is dé beroepsvereniging van professionals werkzaam in de toegepaste life sciences. De NBV wil professionele activiteiten en maatschappelijk verantwoorde beroepsuitoefening stimuleren. Daarnaast draagt de NBV bij aan een evenwichtige informatievoorziening over nut, belang en maatschappelijke betekenis van de biotechnologie.

NVBMB

De Nederlandse Vereniging voor Biochemici en Moleculair Biologen (NVBMB) is opgericht in 1927 en vertegenwoordigt de belangen van studenten en professionals in deze vakgebieden. De vereniging heeft tot doel het veld van biochemie en moleculaire biologie te stimuleren. 

Jong KNCV zoekt versterking!

Ben je lid van de KNCV en wil jij je professionele netwerk uitbreiden? Wil je samen met andere jonge chemici de KNCV vertegenwoordigen bij bedrijven en onderwijs­instellingen? Neem jij initiatief en bezit jij over organisatietalent? Dan is Jong KNCV op zoek naar jou! Mail je vragen of je sollicitatie naar ons!

Naar boven